• Przepisy, które mówią, na jakim odcinku obowiązuje ograniczenie albo podwyższenie prędkości, są jasne. W praktyce pojawiają się jednak problemy z rozpoznaniem sytuacji
  • Jednym z problemów, jakich doświadczają kierowcy, jest rozpoznanie skrzyżowania: z jednej strony wcale nie musi być to przecięcie dróg, a z drugiej – nie każde przecięcie dróg jest skrzyżowaniem
  • Zmiana limitu prędkości na drodze nie musi być sygnalizowana znakami – czasem wynika np. z konstrukcji drogi
  • Więcej takich tekstów znajdziesz na stronie głównej Onetu

"Domyślnych" limitów prędkości na polskich drogach jest wiele – zależą od masy auta, drogi i tego, czy jedziemy przez obszar zabudowany. Dla samochodów do 3,5 tony obowiązują podstawowe limity: na obszarze zabudowanym 50 km/h, poza nim – 90 km/h. Na dwupasmówce poza obszarem zabudowanym jest to już 100 km/h, na drodze ekspresowej – 120, a na autostradzie – 140 km/h. Ale są jeszcze znaki: poza obszarem zabudowanym ustawowy limit prędkości może być za pomocą znaków jedynie obniżony, ale już na obszarze zabudowanym za pomocą znaków limit prędkości można nie tylko obniżać, ale i podnosić. W tym miejscu pojawia się pytanie: do którego miejsca dokładnie obowiązuje taki znak?

Zakaz obowiązuje do skrzyżowania. Czyli do…

Przepis brzmi przejrzyście: jeśli znak ograniczający albo podnoszący prędkość nie został wcześniej odwołany innym znakiem, to obowiązuje do najbliższego skrzyżowania. "Nie dotyczy to skrzyżowania na drodze dwujezdniowej, na którym wlot drogi poprzecznej znajduje się tylko z lewej strony i nie ma połączenia z prawą jezdnią". Proste i logiczne, ale… co to jest właściwie "skrzyżowanie"?

Definicję skrzyżowania znajdziemy niemal na początku Kodeksu drogowego:

Rozwidlenie drogi odwołuje znak!

Rozwidlenie drogi Foto: Google Maps
Rozwidlenie drogi

Na tym właśnie "poległ" nasz pirat drogowy, który spodziewał się, że może zapłacić mandat, ale bardzo nie chciał stracić prawa jazdy: na szerokiej ul. Modlińskiej w Warszawie, którą jechał, obowiązuje na długim odcinku limit 60 km/h, stosowne znaki ustawiane są za kolejnymi skrzyżowaniami. W pewnym miejscu jednak droga rozwidla się – dolna nitka idzie dołem i prowadzi do skrzyżowania, a górna – na wiadukt, który pozwala przemknąć nad skrzyżowaniem. Rozwidlenie drogi przepisy traktują jak skrzyżowanie, a zatem w chwili, gdy wjeżdżamy na wiadukt za rozwidleniem w terenie zabudowanym, powinniśmy zwolnić do 50 km/h, bo skrzyżowanie odwołuje znak B-33 (ograniczenie prędkości – w naszym przypadku było to podwyższenie). Opisywany kierowca jechał początkowo o nieco ponad 40 km/h za szybko, a w chwili, gdy wjechał na wiadukt – już o ponad 50 km/h za szybko! To, czy policjanci powinni zatrzymać go wcześniej, czy powinni pozwalać mu jechać z niebezpieczną prędkością – to już kwestia do zupełnie innej oceny. Faktem test, że "wyczekali" albo tak się przypadkowo złożyło – i pirat drogowy nie tylko dostał słony mandat, ale i stracił prawko!

"Skrzyżowanie" z drogą wewnętrzną nie odwołuje zakazu!

Skrzyżowanie jest w tym przypadku napisane w cudzysłowie, ponieważ przecięcie drogi publicznej z wewnętrzną formalnie skrzyżowaniem nie jest. Trzeba być czujnym – takie przecięcie dróg nie odwołuje ani ograniczenia, ani podwyższenia limitu prędkości wyrażonego znakiem! Tak naprawdę najczęściej błędy tego typu kierowcy popełniają na uliczkach osiedlowych w odniesieniu do parkowania: minięcie wlotu drogi wewnętrznej nie oznacza, że przestał obowiązywać zakaz zatrzymywania się – nie przestał, bo formalnie wcale nie było skrzyżowania!

Znaki, które zmieniają albo odwołują ograniczenie prędkości

Ograniczenie prędkości wyrażone znakiem B-33 może być zmienione albo odwołane na wiele sposobów. Oto one:

  • Znak B-34 "koniec ograniczenia prędkości": na obszarze zabudowanym oznacza powrót do ustawowego limitu 50 km/h. W praktyce na obszarze zabudowanym ten znak może podwyższać, ale też obniżać wcześniejszy limit – w zależności od tego, jaki znak B-33 "ograniczenie prędkości" jest przez niego odwoływany. Poza obszarem zabudowanym „Koniec ograniczenia prędkości” można rozumieć wprost: było ograniczenie, a teraz go już nie ma.
  • B-42 "koniec zakazów" – ten znak odwołuje m.in. znak B-33 „ograniczenie prędkości”.
  • Tabliczka D-42 "obszar zabudowany" oznacza, że od miejsca jej ustawienia obowiązuje limit 50 km/h.
  • Tabliczka D-43 "koniec obszaru zabudowanego" mówi, że od tego miejsca obowiązuje limit taki, jak poza obszarem zabudowanym – odpowiedni do rodzaju drogi, jaką się poruszamy (np. dwupasmówka, droga ekspresowa itd.).
  • B-43 "strefa ograniczonej prędkości" oznacza wjazd do strefy, w której nie wolno przekraczać prędkości podanej na znaku – aż do wyjazdu ze strefy oznaczonej znakiem B-44 "koniec strefy ograniczonej prędkości".
Znak B-43: strefa ograniczonej prędkości Foto: Auto Świat
Znak B-43: strefa ograniczonej prędkości

Uważaj – dwa znaki na jednym słupie, czyli…

Warto wiedzieć:

  • Jeśli widzimy znak ograniczenia prędkości umieszczony pod tablicą B-42 "obszar zabudowany", to ograniczenie to obowiązuje aż do znaku mówiącego o końcu obszaru zabudowanego albo do zielonej tablicy oznaczającej wyjazd z miejscowości – w zależności od tego, co stoi wcześniej. Takie ograniczenie obowiązuje na całym obszarze zabudowanym z wyjątkiem odcinka drogi, gdzie obowiązuje inne ograniczenie.
Ograniczenie prędkości pod znakiem D-42 Foto: archiwum / Auto Świat
Ograniczenie prędkości pod znakiem D-42
  • Umieszczenie znaku ograniczenia prędkości pod zieloną tablicą mówiącą o wjeździe do miejscowości oznacza, że ograniczenie obowiązuje na terenie całej miejscowości – z wyjątkiem odcinka, na którym zostało zmienione za pomocą innych znaków.
  • Biała tabliczka z symbolem pojazdu (np. ciężarowego pow. 3,5 t) umieszczona pod znakiem ograniczenia prędkości B-33 oznacza, że ograniczenie dotyczy tylko pojazdów widocznych na tabliczce.
Ograniczenie tylko dla wybranych Foto: archiwum / Auto Świat
Ograniczenie tylko dla wybranych
  • Znak zakazu umieszczony pod znakiem E-17a oznacza, że zakaz obowiązuje na obszarze całej miejscowości, z wyjątkiem odcinka drogi, na którym został on zmieniony lub odwołany innym znakiem.
  • Znak B-34 "koniec ograniczenia prędkości" oznacza odwołanie ograniczenia prędkości wprowadzonego znakiem B-33.
  • Umieszczona pod znakiem B-33 tabliczka, o której mowa w § 23 ust. 2, wskazuje, że ograniczenie prędkości dotyczy kierującego pojazdem, którego symbol znajduje się na tabliczce.