Takie tempo pracy i zgodność posłów i senatorów w polskim parlamencie zdarzają się rzadko — Senat tuż po Sejmie przegłosował zmiany przepisów dotyczących m.in. karania za wjazd na przejazd kolejowy na czerwonym świetle. Wyjaśniamy, co jeszcze się zmieni i kiedy zaostrzone przepisy wejdą w życie.
Posłuchaj artykułu
00:00/00:00
Audio generowane przez AI (ElevenLabs) i może zawierać błędy
Za wjazd na czerwonym świetle na przejazd kolejowy już wkrótce grozić będzie nie tylko wysoki mandat, ale i zabranie prawa jazdy na trzy miesiące.
Robert Rybicki / Auto Świat
Kierowca, który wjedzie na przejazd kolejowy przy zamkniętych zaporach, na czerwonym świetle albo w sytuacji, kiedy nie będzie miał możliwości dalszej jazdy, straci prawo jazdy na trzy miesiące — to najważniejsze założenia zmian w przepisach, które właśnie w błyskawicznym tempie przeszły przez polski parlament. Najpierw w Sejmie zmiany zostały poparte przez 422 posłów, tylko pięciu było przeciw, a dwóch wstrzymało się od głosu. Senat przyjął nowelizację Prawa o ruchu drogowym bez poprawek; tę zmianę poparło 90 senatorów, żaden nie zagłosował przeciw, a tylko jeden wstrzymał się od głosu.
Taka zgodność w polskim parlamencie zdarza się w ostatnich latach sporadycznie. Teraz do zakończenia procesu legislacyjnego potrzebne są już tylko podpis prezydenta i publikacja w Dzienniku Ustaw. Choć prezydent Karol Nawrocki jest absolutnym rekordzistą, jeśli chodzi o liczbę wet (46 zawetowanych ustaw w ciągu roku prezydentury, prezydent Aleksander Kwaśniewski zawetował 35 ustaw w ciągu 10 lat, a prezydent Andrzej Duda ma na koncie zaledwie 19 wet), to w tym konkretnym przypadku można się spodziewać, że prezydencki podpis będzie już tylko formalnością.
Ponieważ sprawa nie budzi żadnych wątpliwości, to podpisu prezydenta można się spodziewać w ciągu najbliższych dni, do tego należy doliczyć kilka-kilkanaście dni na publikację ustawy w Dzienniku Ustaw oraz okres 14 dni tzw. Vacatio Legis — można się spodziewać, że zaostrzone kary wejdą w życie w ciągu najbliższego miesiąca.
Pytania do debaty o chińskich autach
Auto Świat
Przepisy o zaostrzeniu kar za wykroczenia popełniane na przejazdach kolejowych zostały przygotowane i uchwalone w ekspresowym tempie po serii poważnych wypadków na przejazdach kolejowych. Co ważne — jest to projekt wniesiony przez rząd.
Uzasadnienie zmian w przepisach dołączone do rządowego projektu (druk 3101)
Zasadniczym celem projektu jest ograniczenie liczby zdarzeń drogowych na przejazdach kolejowych poprzez:
Potrzeba podjęcia interwencji ustawodawczej wynika ze szczególnego charakteru ryzyka związanego z ruchem na przejazdach kolejowych. Kolizja pojazdu drogowego z pojazdem szynowym z uwagi na różnicę mas i prędkości niemal zawsze prowadzi do ciężkich skutków dla uczestników ruchu drogowego, przy jednoczesnym zagrożeniu bezpieczeństwa ruchu kolejowego (możliwość wykolejenia, uszkodzenia infrastruktury, zagrożenia dla pasażerów pociągu). Powtarzalność i typologia naruszeń popełnianych na przejazdach kolejowych (wjazd mimo opuszczających się zapór, ignorowanie sygnalizacji świetlnej, wjazd na tory bez zapewnienia możliwości opuszczenia przejazdu) wskazują, że dotychczasowe środki prewencyjne i represyjne nie są wystarczające, co uzasadnia wprowadzenie rozwiązań o charakterze zarówno prewencyjnym (kontrola), jak i represyjnym (zatrzymanie prawa jazdy, zakaz sądowy).
Kary za wykroczenia na przejazdach kolejowych: jakie obowiązują już teraz, a co się zmienia?
Poprzednie istotne zaostrzenie kar za wykroczenia na przejazdach kolejowych weszło w życie 17 września 2022 r. wraz z nowym taryfikatorem mandatów i systemem recydywy. Wcześniej kary były relatywnie niskie: 500 zł mandatu i sześć punktów karnych, a po zmianach za najgroźniejsze zachowania na przejazdach kolejowych wprowadzono następujące kary:
dwa tysiące zł mandatu za wjazd na przejazd kolejowy na czerwonym świetle, omijanie opuszczonych rogatek, wjazd podczas opuszczania lub podnoszenia zapór, wjazdu na przejazd bez możliwości opuszczenia go.
za każde z powyższych wykroczeń na konto kierowcy trafia 15 punktów karnych.
W przypadku recydywy (popełnienie wykroczenia z tej samej grupy w ciągu dwóch lat) kara pieniężna nakładana jest w podwójnej wysokości, czyli wynosi cztery tysiące zł.
Teraz, po kolejnym zaostrzeniu przepisów, do katalogu kar trafiło też zatrzymanie prawa jazdy na trzy miesiące w przypadku:
objeżdżania opuszczonych zapór lub półzapór na przejeździe kolejowym, wjeżdżania na przejazd kolejowy, jeżeli opuszczanie zapór lub półzapór zostało rozpoczęte lub podnoszenie ich nie zostało zakończone;
wjazdu na przejazd kolejowy za sygnalizator lub za inne urządzenie nadające sygnały, przy sygnale czerwonym, czerwonym migającym lub dwóch na przemian migających sygnałach czerwonych;
wjeżdżania na przejazd kolejowy, jeżeli po jego drugiej stronie nie ma miejsca do kontynuowania jazdy.
Jeśli w wyniku złamania przepisów na przejeździe dojdzie do "katastrofy w ruchu lądowym" (wg. kodeksowej definicji jest to spowodowanie zdarzenia w ruchu drogowym lub kolejowym, które zagraża życiu lub zdrowiu wielu osób albo mieniu w wielkich rozmiarach), to sąd obligatoryjnie wyda zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych na co najmniej trzy lata.
Więcej kontroli na przejściach i przejazdach kolejowych
Już teraz pilotażowo kamery znajdujące się na przejazdach kolejowych, należące do operatorów linii kolejowych mają być wpięte do systemu CANARD (tego samego, który obsługuje fotoradary, pomiary odcinkowe i systemy monitorowania przejazdu na czerwonym świetle oraz własne kamery na przejazdach kolejowych).
Kontrola drogowa dronem. Działania bezpieczny przejazd kolejowy. Niedługo policjanci będą mogli nakładać jeszcze wyższe kary, niż dotychczas.
Policja
Od niedawna obowiązują już nowe przepisy rozszerzające uprawnienia mandatowe strażników miejskich o nakładanie kar za wykroczenia popełniane na przejazdach. Wynikają one z rozporządzenia MSWiA, które weszło w życie 15 września 2026 r. i rozszerza katalog wykroczeń, za które strażnicy mogą samodzielnie nakładać mandaty, m.in.:
omijanie opuszczonych zapór lub półzapór;
wjazd na przejazd podczas opuszczania rogatek;
wjazd na przejazd przed całkowitym podniesieniem rogatek;
wjazd na przejazd przy czerwonym świetle sygnalizatora;
wjazd na przejazd, gdy po drugiej stronie nie ma miejsca do kontynuowania jazdy i istnieje ryzyko utknięcia na torach.
W związku z nowymi uprawnieniami strażnicy miejscy i gminni coraz częściej patrolują okolice przejazdów kolejowych.