Jak wymienić uszczelkę pod głowicą?

Pierwsze symptomy awarii uszczelki pod głowicą można łatwo przeoczyć. Jeśli uszkodzenie nie jest duże, to silnik na początku zwykle tylko nierówno pracuje, czasem nawet „uspokaja się” po nagrzaniu. Przy okazji ubywa nieco płynu z układu chłodzenia.

Wielu kierowców w takiej sytuacji po prostu raz na jakiś czas uzupełnia ubytek chłodziwa – a to tylko sposób na to, żeby odwlec moment, w którym silnik ostatecznie odmówi dalszej współpracy. Im dłużej odkładana będzie naprawa, tym dla silnika gorzej.

Jeśli uda się w miarę szybko prawidłowo zdiagnozować usterkę, to naprawa zwykle ogranicza siędo tego, co prezentujemy na poniższych zdjęciach – obróbki głowicy i założenia nowej uszczelki. Dłuższa jazda z przepaloną uszczelką grozi tym, że silnik po prostu się zatrze – wtedy pomoże już tylko wymiana kompletnej jednostki napędowej – naprawa na pewno się nie opłaci.

Dlaczego uszczelka pod głowicą jest aż tak ważna? To element, który ma zapewnić szczelność połączenia między blokiem silnika a głowicą. Brzmi banalnie, ale warto pamiętać, że w trakcie pracy silnika w komorach spalania może panować ciśnienie przekraczające 200 barów (!), a temperatura gazów powstających w wyniku spalania mieszanki paliwowo-powietrznej sięga ponad 2500ºC.

Oczywiście, zarówno blok, jak i głowica są znacznie chłodniejsze, ale największym problemem są zmienne warunki, w jakich pracować musi element uszczelniający. Na początku pracy, przez krótki moment temperatury mogą być ujemne, po kilku sekundach osiągają kilkaset stopni.

W dodatku w większości aut głowice i bloki silników wykonane są z materiałów o różnej rozszerzalności cieplnej – „góra” i „dół” uszczelki poddawane są odmiennym obciążeniom. Na tym jednak nie koniec – w uszczelce głowicy znajdują się kanaliki, przez które przepływa olej oraz płyn chłodniczy.

Uszczelki głowicy psują się z kilku powodów. Najczęściej do ich awarii dochodzi w wyniku przegrzania silnika (np. na skutek niesprawności układu chłodzenia, „przedobrzenia” z tuningiem lub zbyt ostrej jazdy), niewłaściwego montażu lub przedwczesnego starzenia się materiału uszczelki (np. w wyniku używania wody lub innego chłodziwa o niewłaściwych parametrach).

Na tego typu problemy szczególnie narażone są auta wyposażone w instalację gazową, która wymusza – nie zawsze przemyślane – modyfikacje układu chłodzenia, a w dodatku zasilanie gazem powoduje wzrost temperatury w komorze spalania.

Co zrobić, kiedy uszczelka się przepali? Wymiana tylko tego elementu nie ma sensu, bo jest to zabieg bardzo pracochłonny – skoro i tak konieczna jest rozbiórka silnika, należy dokładnie sprawdzić stan głowicy. Niemal zawsze okazuje się, że konieczna jest jej obróbka.

Regeneracja głowicy obejmuje zwykle spawanie pęknięć materiału, naprawę gniazd zaworowych, wymianę prowadnic zaworowych, planowanie (szlifowanie płaszczyzny głowicy), wymianę uszczelniaczy.

O ile demontaż i montaż głowicy to zadanie dla niemal dowolnego warsztatu lub nawet dla wprawnego amatora, to obróbka tego elementu wymaga dużej wiedzy i odpowiedniego sprzętu.