Fiat 600 Multipla: włoski mistrz przestrzeni

Idea nadwozia typu minivan nie była nowa. W 1914 roku firma Castagna zbudowała prototyp Alfa Romeo 40--60 HP Ricotti Torpedo. 14 lat później słynny architekt Le Corbusier opublikował szkice koncepcyjnego Voiture Maximum. W latach 30. amerykańska firma Stout zaprezentowała minivana Scarab. Projekt Giacosy był znacznie prostszy i bazował na podzespołach tworzonego właśnie Fiata 600.

Przewidziany do „sześćsetki” 4-cylindrowy silnik633 ccm rozwijał moc 18 KM i był chłodzony cieczą. Umieszczono go z tyłu. Nad nim wygospodarowano przestrzeń na bagaż i zbiornik paliwa. Kierowca siedział nad przednią osią. Przewidziano 2 lub 3 rzędy siedzeń dla 4, 5 lub 6 osób. W przednim zawieszeniu wykorzystano elementy z Fiata 1100.

Debiut Fiata 600 Multipli nastąpił jesienią 1956 roku. Użytkownicy pozytywnie oceniali przestronne i funkcjonalne wnętrze oraz niskie zużycie paliwa. Przestrzeń w Multipli była duża, lecz komfort – zwłaszcza dla pasażerów siedzących w 2. i 3. rzędzie – nienajwyższy. Pierwszy seryjnie produkowany minivan na świecie odniósł duży sukces, choć znacznie większą popularność zdobył tańszy Fiat 600. Multipla była eksportowana do wielu krajów całego świata.

W latach 1957-61 oferowano ją nawet w USA, gdzie kosztowała 1598 dolarów. W 1960 roku, wraz z wprowadzeniem Fiata 600 D na rynek, dotychczasowy silnik zastąpiono mocniejszą jednostką 767 ccm o mocy 25 KM. Prędkość maksymalna wzrosła do 100 km/h. Na bazie Multipli Carrozzeria Coriasco zbudowała prototypy mikrobusów (furgoncino). Montowano je także jako pikap, ambulans i karawan. W ciągu kilku lat firmy Coriasco, Moretti oraz OM zbudowały 10 tys. pojazdów w różnych wersjach nadwoziowych.

W Polsce w 1957 roku państwowy Motozbyt rozpoczął sprzedaż 2 tys. Fiatów, w tym 500 egz. Multipli, która kosztowała 82 tys. złotych. Przeciętne zarobki obywatela PRL wynosiły wówczas 1,3 tys. złotych. Mimo wysokiej ceny auta wzbudziły wielkie zainteresowanie klientów. Importer nie zapewnił jednak serwisu i części zamiennych.

Łącznie zbudowano ok. 200 tys. egzemplarzy pierwszego minivana na świecie. Produkcję modelu 600 kontynuowano do 1970 roku. 26 lat później na salonie w Paryżu pojawił się koncepcyjny Fiat Multipla, a w 1998 roku rozpoczęto jego seryjną produkcję. Druga, współczesna generacja Multipli była oferowana w latach 2004-10.