Układ kierowniczy

Dziś układy kierownicze są bardzo precyzyjne, często mają wspomaganie. Dawniej w początkach motoryzacji - były mechanizmami dość prymitywnymi, przeniesionymi wprost z powozów konnych. W pierwszych modelach samochodów skręcana była cała oś przednia, a nie koła - tak jak teraz. Bardziej wyrafinowane technicznie rozwiązania wymusiła przede wszystkim większa prędkość osiągana przez pojazdy. Samochody jeździły coraz szybciej, były coraz cięższe, miały więc większą bezwładność, coraz trudniej było nimi skręcać, zawracać itp. Przekładnie kierownicze, niezależnie od rozwoju ich konstrukcji, to mechanizmy zębate. Ruch obrotowy kierownicy zamieniany jest w nich na ruch posuwisty, przenoszony na drążki kierownicze i na koła. - Co to jest przełożenie przekładni kierowniczej i jaka jest jego wartość?- W samochodach osobowych przełożenie wynosi 12 - 24 do 1. Oznacza to, że na 12-24 stopni obrotu koła kierownicy następuje skręt kół o 1 stopień. W samochodach ciężarowych przełożenie jest większe i wynosi 25 - 40 do 1. Natomiast w autach sportowych, rajdowych jest mniejsze, tam nawet najdrobniejszy ruch kierownicą oznacza duży skręt kół. - Większość aut ma teraz wspomaganie układu kierowniczego. Czy awaria wspomagania oznacza utratę kierowalności przez pojazd?- Nie. Jedynym efektem awarii wspomagania układu kierowniczego będzie konieczność przyłożenia większej siły podczas obracania kierownicą. Kierowalność na tym nie ucierpi. Zresztą, trzeba pamiętać, że wspomaganie przydaje się przede wszystkim podczas manewrów wykonywanych na parkingu, przy niewielkich prędkościach. Gdy auto jedzie szybko, jest nawet wskazane, aby wspomaganie było słabsze. W większości nowoczesnych samochodów tak jest - wspomaganie jest progresywne, jego siła maleje wraz ze wzrostem prędkości. - Czy łatwiej rozwiązać konstrukcyjnie układ kierowniczy w samochodzie z tylnym czy przednim napędem?- Teraz to nie jest już problem, ale dawniej łatwiej było z autami z tylnym napędem. Od czasu gdy upowszechniły się przekładnie zębatkowe, łatwo się je wbudowuje w pojazdach z przednim napędem. Przekładnie zębatkowe mają bowiem prostą budowę, zajmują mało miejsca, poza tym mają wiele zalet. Przede wszystkim samoczynnie kasują luzy, są tanie i proste w wykonaniu. Dawniej stosowane przekładnie ślimakowe (występują jeszcze w Polonezie) mają tym większy luz, im większy jest skręt kół. - Czy układy kierownicze samochodów naprawia się?- U nas się wszystko naprawia, ale ja uważam, że w przypadku uszkodzenia powinno się wymienić cały układ. Od jego sprawności zależy bezpieczna jazda, nie powinno się więc oszczędzać na bezpieczeństwie. - Czy elektryczne wspomaganie układu kierowniczego ma przyszłość?- Na pewno ma. Jest dość proste w budowie, a więc tańsze od hydraulicznego. Z aut oferowanych na rynku elektryczne wspomaganie mają Renault Twingo i Opel Corsa. - Czy możliwa jest awaria układu kierowniczego w czasie jazdy i utrata kierowalności?- W czasie jazdy raczej nie. Może się natomiast zdarzyć, że układ ulegnie uszkodzeniu podczas wypadku, kiedy uderzenie następuje w obrębie przednich kół. Drążki kierownicze mogą zostać wtedy zniszczone. Dlatego też po każdym wypadku należy dokładnie sprawdzić układ kierowniczy.RozmawiałRoman Dębecki