Historia | O!Historia

W okresie PRL-u samochód był towarem deficytowym, a produkcje krajowe czy z innych państw socjalistycznych w większości były siermiężnie wykonane. Jednak zdarzały się również ciekawe modele, które, choć miały szanse powodzenia, to produkowane były w ograniczonej liczbie egzemplarzy lub nie wyszły poza fazę prototypu bądź były zachodnimi konstrukcjami dostępnymi dla ograniczonej grupy obywateli.

Elektryczny Duży Fiat czy hybrydowy Polonez brzmią jak mrzonka. Jak się jednak okazuje, w Polsce trwały prace nad takimi konstrukcjami, i to nawet 40 lat przed rozpowszechnieniem się tego typu pojazdów na świecie. Wystarczył ambitny inżynier i uczelnia techniczna.

Motoryzacja PRL-u pełna jest efektownych, ale niewdrożonych prototypów. Czy potrafisz wskazać, który samochód był tylko studium, a który produkowano seryjnie?

"Ich fotografie — z pozoru zwyczajnych, nierzucających się w oczy chłopaków — wisiały w centralnym miejscu na ścianie w pokoju policjantów z samochodówki" — tak o Dariuszu W. i Pawle W. mówił naczelnik wydziału zwalczającego przestępczość samochodową Komendy Stołecznej Policji. Przez prawie 20 lat gang braci W. z Wołomina wiódł prym w kradzieży aut. "Witan" i "Waler" bardzo szybko stali się zmorą policjantów oraz właścicieli samochodów.

Chociaż historia firmy Ursus rozpoczęła się jeszcze w XIX w., pierwszy ciągnik tej marki powstał dopiero w 1922 r. Rok później przedsiębiorstwo przekształcono w spółkę akcyjną i nadano jej nową nazwę – Zakłady Mechaniczne "Ursus" Spółka Akcyjna.

Zwykło się mówić, że zima to najgorsza pora roku dla kierowców, jednak nie zawsze tak było. W przeszłości śnieg i mróz okazywały się mniejszym problemem niż wiosenne czy jesienne błoto. Jak radzono sobie z odśnieżaniem dróg bez specjalistycznych maszyn? Przypomina o tym Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad (GDDKiA), następczyni Centralnej Administracji Drogowej, która powstała ponad dwieście lat temu.

Dotarliśmy do stylisty dwóch szalenie ważnych Fiatów produkowanych w Polsce: 126 el i Seicento. To Włoch Luciano Bove, który opowiedział nam kilka zaskakujących historii…

Najdroższy samochód produkowany w PRL kosztował równowartość prawie 200 średnich pensji, Polski Fiat 126p wcale nie był najkrótszym autem wytwarzanym w socjalistycznej Polsce, a legendarny FSO Polonez Coupe najrzadszym. Oto osiem rekordów motoryzacji minionej epoki, czyli "najki" z PRL.

Gierkówka to największa inwestycja drogowa Polski Ludowej. Choć powstała w 42 miesiące i budziła podziw, to szybko na jaw zaczęły wychodzić skutki oszczędności i jej słabego wykonania. Wielu kierowców oraz pasażerów przypłaciło to zdrowiem i życiem.

Krystyna Łukaszek miała 18 lat i była w piątym miesiącu ciąży, kiedy w wigilijną noc 1976 r. wracała z kościoła z 25-letnim mężem Stanisławem i 12-letnim bratem. Pieszo, 4 km, poboczem drogi. Tej nocy wszyscy troje, a właściwie czworo, licząc nienarodzone dziecko, zginęli. Sprawcy upozorowali zabójstwo na wypadek z udziałem autobusu San H100 — popularnego w tamtych czasach modelu. Drugi autobus — Autosan — posłużył jako środek transportu dla 30 świadków.

Dwa kultowe modele Mercedesa w lutym 2024 r. obchodzić będą 70. urodziny – 6 lutego 1954 r. zadebiutowały na salonie w Nowym Jorku. Zacni jubilaci to: Mercedes 300 SL Gullwing oraz model 190 SL.

Może jeździł nim twój tata? Może uczyłeś się na nim do egzaminu na prawo jazdy? Polski Fiat 125p to jedna z legend PRL-u. Przekonaj się, ile naprawdę o nim wiesz.

Najwyraźniej jesteśmy bardzo sentymentalnym narodem – na polskim rynku klasyków dobrze zachowane Duże Fiaty, Maluchy czy Polonezy bywają wyceniane wyżej niż auta renomowanych, zachodnich marek z tych samych lat. W latach 80. każdy właściciel Fiata 125p czy Malucha bez wahania zamieniłby go na Volkswagena Golfa, czy Mercedesa W124 – teraz nie brakuje chętnych na wymiany w drugą stronę. Postanowiliśmy więc sprawdzić, co jeszcze pamiętacie o autach, które trafiały na polskie drogi przed 1989 r.

Te samochody jeszcze kilkadziesiąt lat temu można było oglądać na polskich drogach. Dzisiaj spotkanie ich graniczy z cudem. Pamiętasz, jakie auto powstało jako następca Dużego Fiata? Kojarzysz, jak nazywano wtedy stacje benzynowe? Trzeba być ekspertem, żeby zdobyć choć 13/15 punktów.

Jak wyglądała polska motoryzacja ćwierć wieku temu? Jakimi samochodami jeździliśmy, jakie modele najchętniej kupowaliśmy, co oferowano na giełdach, jakie były przepisy. Oto ciekawe fakty z listopada 1998 r.

Od 48 do 9 tys. 500 osób — tak przez 30 lat zmieniła się liczba pracowników w fabryce, która do tej pory wyprodukowała 4 mln aut. W tym roku okrągły jubileusz świętuje największy producent samochodów w Polsce.

Okręt podwodny ORP Sokół jest na ostatniej prostej, by cieszyć zwiedzających Muzeum Marynarki Wojennej w Gdyni. To imponujące przedsięwzięcie, w którym 350-tonowy okręt musiał pokonać ulice nadmorskiego miasta.

Jak wyglądała polska motoryzacja ćwierć wieku temu? Jakimi samochodami jeździliśmy, jakie modele najchętniej kupowaliśmy, co oferowano na giełdach, jakie były przepisy. Oto ciekawe fakty z listopada 1998 r.

W latach 90. XX wieku do samochodów na dużą skalę wkroczyła elektronika. I choć często jest ona obwiniana o ograniczanie radości z jazdy, to przyczyniła się również do szybszego rozwoju motoryzacji i olbrzymiej różnorodności produkowanych aut. Przedstawiamy najciekawsze samochody z tamtego okresu, niektóre dość zapomniane.

Marszałek Józef Piłsudski lubił samochody, a szczególnie amerykańskie Cadillaki – takie opinie można spotkać przy okazji różnych wspomnień o twórcy odrodzonego w 1918 r. państwa polskiego, szczególnie teraz, gdy mamy 105. rocznicę odzyskania niepodległości. Jak było naprawdę?