Dotychczas przy budowie dróg ekspresowych w śladzie dróg krajowych istniejące obiekty zwykle były wykupywane na rzecz Skarbu Państwa i następnie w ich miejscu realizowano Miejsca Obsługi Podróżnych (MOP), później dzierżawione przez zewnętrzne podmioty w drodze postępowania przetargowego.

Dyrekcja tłumaczy, że zdarzały się obiekty, których koszt wykupu okazywał się nieproporcjonalnie wysoki do przyszłych przychodów z tytułu dzierżawy MOP-ów, które tam powstały – nawet przy założonym dwudziesto czy trzydziestoletnim okresie dzierżawy. Także nie zawsze przejęty na rzecz Skarbu Państwa tereny udawało się wydzierżawić, co w konsekwencji powoduje, że przez wiele lat przy drodze ekspresowej brak jest stacji paliw czy też innych obiektów obsługi uczestników ruchu.

Z tego powodu zdecydowano się na zmianę zasad dotyczących miejsc usługowych przy drogach ekspresowych. Odcinki, które będą budowane po starych śladach, będą mogły być podłączone do istniejących już tam stacji paliw, hoteli i restauracji lub zajazdów. Na takie zmiany pozwoliła nowelizacja rozporządzenia z września 2019 roku.

Kto będzie mógł dalej działać?

Procedura określająca zasady podłączania istniejących stacji paliw, restauracji, hoteli czy też innych punktów usługowych dotyczy nowych inwestycji planowanych do zrealizowania po śladzie starej drogi na wczesnym etapie przygotowania inwestycji. Punkty takie powinien funkcjonować zanim został wszczęty przetarg na koncepcję programową z materiałami do uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach bądź projektu budowlanego.

Taki obiekt powinien także znajdować się w pasie drogowym drogi krajowej lub bezpośrednio z nim sąsiadować, a także nie może być obciążony jakąkolwiek służebnością lub innymi ograniczonymi prawami rzeczowymi.

Podłączać będzie można tylko legalnie funkcjonujące punkty usługowe prowadzące działalność gospodarczą w całości lub w części związaną z obsługą podróżnych, wyposażonych co najmniej w stację paliw, restaurację z min. 30 miejscami konsumpcyjnymi lub hotel.

I tu pojawia się jeszcze jedne ważny warunek. Właściciele takich punktów nie mogą zalegać z podatkami oraz innymi daninami publicznymi, nie mogą być prawomocnie skazany za przestępstwa określone w procedurze i nie może być ogłoszona upadłość lub otwarta likwidacja.

Warunki działania nowych/starych MOP-ów

Podłączanie starego obiektu nie jest bezwarunkowe. Miejsca takie muszą ograniczyć swą działalność tylko do obsługi uczestników ruchu drogowego korzystających z drogi ekspresowej, a dostęp z innych dróg będzie odcięty. W przypadku niewywiązywania się z obowiązku zapewnienia szczelności wjazdu na drogę ekspresową, umowa zostanie wypowiedziana. Takie same sankcje związane są za naruszenie zasad prowadzenia działalności gospodarczej lub zmianie prowadzonej działalności gospodarczej bez zgody zarządcy drogi, zaniechanie prowadzenia działalności gospodarczej związanej z obsługą uczestników ruchu, niewywiązanie się z obowiązków inwestycyjnych lub nienależyte utrzymywanie standardu utrzymania.