Trudno o bardziej rutynowe zadanie dla warsztatu od sezonowej wymiany opon — auto trafia na podnośnik, fachowiec zdejmuje jeden komplet kół, składa, wyważa i montuje drugi i po najwyżej kilkudziesięciu minutach auto wyjeżdża z warsztatu i jest gotowe do dalszej jazdy. Tyle że nie zawsze wszystko idzie zgodnie z planem, czasem nawet przy tak rutynowej pracy zdarzają się wpadki i niepowodzenia, a klient wraca z reklamacją. I to w najlepszym razie — bo w najgorszym błąd fachowca może doprowadzić nawet do tragedii albo do poważnych problemów z autem, które wychodzą na jaw czasem dopiero po wielu miesiącach od wizyty w serwisie.
Na reklamacje warsztaty oponiarskie reagują różnie, nie zawsze po myśli klienta — od "jeździć, obserwować, może przejdzie", aż po "to nie nasza wina, tak już było wcześniej" czy "samo się zepsuło". Oczywiście, nie wszystkie problemy, które mogą się pojawić po wymianie opon, to efekt ludzkiego błędu — nawet nowe, markowe opony bywają czasem wadliwe, a niektóre ich usterki da się wychwycić dopiero, kiedy auto trafi na drogę. Oto lista typowych problemów wraz z ich prawdziwymi przyczynami oraz rozwiązaniami — nie o wszystkich dowiesz się od mechanika czy wulkanizatora.
Kierownica drży podczas jazdy
To klasyka wśród problemów zgłaszanych przez właścicieli aut po wymianie opon. Najczęściej to efekt niewłaściwego wyważenia kół, a czasem nawet tego, że ktoś całkowicie o tej czynności zapomniał. Najczęściej drżenie pojawia się przy określonej prędkości i jest to powód, żeby natychmiast wrócić do warsztatu z reklamacją.
Uwaga! Jeśli drżenie pojawia się już przy niewielkiej prędkości, to warto się zatrzymać tak szybko, jak to możliwe, bo może to być efekt niedokręcenia kół — przed kontynuowaniem jazdy warto się upewnić, czy śruby lub nakrętki są na miejscu, a jeśli są, to czy nie da się ich odkręcić gołymi rękoma.
Drugim powodem wibracji od kół wyczuwalnych na kierownicy jest uszkodzenie opony lub opon — jeśli np. na oponie pojawi się bąbel (zwykle w wyniku uszkodzenia konstrukcji nośnej opony), to kierownica będzie drgała nawet mimo poprawnego wyważenia.
Nawet nowe opony mogą mieć wady; niektórych nie da się wyważyć przy użyciu rozsądnej liczby ciężarków! Im szybciej klient zgłosi reklamację, tym większe szanse na jej przyjęcie.
Co robić?
Jeżeli kierownica zaczyna drżeć przy wyższych prędkościach i w określonym zakresie prędkości, to problemem jest prawdopodobnie niewłaściwe wyważenie — to oznacza nie tylko obniżony komfort jazdy i pogorszenie prowadzenia, ale też niepotrzebnie obciąża elementy zawieszenia i układu kierowniczego. Natychmiast do poprawki!
Niekiedy problemem nie są koła, ale np. stan piast czy hamulców, czasem też jedynym sposobem na usunięcie niepożądanych wibracji jest tzw. doważanie kół na aucie — to ostatnie potrafią robić tylko nieliczne serwisy.
Auto ściąga na jedną stronę, kierownica nie jest ustawiona na wprost
Jeżeli po wymianie opon podczas jazdy na wprost wyraźnie zjeżdża w lewo lub w prawo, to przyczyn może być co najmniej kilka — najbardziej oczywista i prosta do usunięcia to duża różnica ciśnienia między kołami na przedniej osi. Nie takie wpadki zdarzają się przepracowanym wulkanizatorom w ferworze walki w szczycie sezonu na wymiany opon.
Jeśli po zamontowaniu nowych opon auto ściąga na boki, to najbardziej oczywiste diagnozy to nieprawidłowe ciśnienie w jednym z kół lub przestawiona geometria zawieszenia.
Shutterstock / Patrick Daxenbichler
Problem może wynikać też z nierównomiernego zużycia opon albo przestawionej geometrii zawieszenia.
Jeśli montowane są opony lub koła, które były używane wcześniej, to problem z reguły wynika z tego, że na jednej osi mechanik zamontował koła lub opony, które wcześniej pracowały na różnych osiach — bo stopień zużycia opon zależy w dużej mierze od tego, czy pracowały na osi napędzanej (albo przedniej) czy na osi, na której koła tylko się toczą.
Jeśli opony są nowe, a ciśnienie się zgadza, to problem wynika prawdopodobnie z przestawionej geometrii zawieszenia. To, że na poprzednim komplecie auto bezbłędnie jechało na wprost, nie znaczy wcale, że wszystko było dobrze — stare opony mogły być nierównomiernie zużyte, bo "dotarły się" do przestawionej geometrii.
Co zrobić?
Zacznij od sprawdzenia ciśnienia we wszystkich oponach. Jeśli jest prawidłowe, a opony nie są nierównomiernie zużyte, wróć do warsztatu, by sprawdzić geometrię zawieszenia.
W wielu przypadkach rozwiązaniem jest też wyważenie kół na wyważarce z tzw. testem drogowym. Poza samym wyważaniem maszyna ta mierzy też inne siły generowane przez toczące się koła — niekiedy znoszenie to efekt drobnych niedoskonałości opon, które da się skorygować, zamieniając koła miejscami. Jeśli tak jest, to wyważarka z testem drogowym zasugeruje rekomendowane miejsce montażu dla każdego z przebadanych kół.
Dalszy ciąg artykułu pod materiałem wideo
Świeci się kontrolka ciśnienia w oponach
Po wymianie kół lub opon może się zapalić kontrolka układu TPMS nadzorującego ciśnienie powietrza w oponach. W wielu autach to zupełnie normalne — po przejechaniu pierwszych kilkuset metrów sterownik powinien dostać z czujników informacje o ciśnieniu i kontrolka zgaśnie. Tyle że nie zawsze to działa. Niekiedy problem jest inny — np. mechanik nie wykonał adaptacji systemu (koniecznej przy tzw. pasywnym układzie monitorowania ciśnienia, bez czujników ciśnienia w kołach), zamontowane koła nie mają czujników, choć powinny, albo auto nie rozpoznało nowych czujników.
Przy odrobinie nieuwagi podczas montażu opony łatwo jest uszkodzić czujnik ciśnienia powietrza.
Auto Świat
Uwaga! Niewprawnym wulkanizatorom zdarza się czasem podczas montażu opony na feldze urwać czujnik ciśnienia powietrza — to dosyć typowy błąd warsztatu.
Co robić?
Sprawdź ciśnienie w oponach, jeśli jest prawidłowe, sprawdź w instrukcji auta, czy po wymianie kół wymagane jest zaprogramowanie układu TPMS. Jeśli kontrolka nadal świeci, potrzebna może być diagnostyka systemu.
Z opon schodzi powietrze
Jeśli po wymianie jedna z opon zaczyna tracić ciśnienie, przyczyną może być nieszczelny zawór (np. na skutek niedokręcenia wkładki zaworu), uszkodzenie opony albo problem na styku opony z obręczą, np. na skutek uszkodzenia czy korozji felgi.
Co robić?
Wróć do serwisu, nie jedź z niedopompowanym kołem. Fachowiec powinien szybko znaleźć przyczynę nieszczelności.
Przy lekkim hamowaniu włącza się ABS, przy ruszaniu wcześnie ingeruje kontrola trakcji
Przy takich objawach możliwości jest kilka. Pierwsza: jeśli opony są nowe, to przez pierwsze kilkadziesiąt kilometrów powierzchnia bieżnika musi się nieco zetrzeć, nabrać szorstkości, bo fabrycznie jest śliska, czasem też pokrywa ją warstwa konserwująca. To dlatego np. podczas testów opon pomiarów dokonujemy dopiero po odpowiednim "dotarciu" ogumienia.
Jeżeli efekt nie ustępuje po pierwszych kilometrach albo przynajmniej wyraźnie się nie zmniejsza, to może po prostu opony są marnej jakości lub np. na mokrym podłożu świeżo zamontowane zimówki zachowują się znacznie gorzej od opon letnich, na których auto poruszało się wcześniej.
Kolejna możliwość to oczywiście błąd pracującego w pośpiechu fachowca — jeśli opony z bieżnikiem kierunkowym zostaną założone "tyłem do kierunku jazdy", to takie właśnie są efekty.
Powodem obniżonej przyczepności może też być stanowczo zbyt wysokie ciśnienie w oponach, w wyniku czego tylko środkowa część bieżnika przylega do podłoża.
Co robić?
Jeśli opony mają bieżnik kierunkowy, sprawdź, czy strzałka na boku opony (zwykle przy napisie "ROTATION" lub "DIRECTION") jest skierowana w kierunku jazdy autem — jeśli nie jest, to wróć do serwisu na przekładkę kół. Sprawdź też ciśnienie powietrza w oponach.
Auto ma wgnieciony próg, uszkodzone plastiki, porysowane felgi
Najbardziej przezorni kierowcy (albo po prostu tacy, którzy już mieli złe doświadczenia z serwisami) fotografują auto przed wstawieniem do warsztatu. Nawet jeśli tego nie zrobiłeś, to przynajmniej przy odbiorze obejrzyj dokładnie samochód. Schyl się, obejrzyj dokładnie progi, plastiki, zajrzyj też pod samochód. Poszycia progów są we współczesnych autach bardzo cienkie i delikatne, żeby je zniszczyć, wystarczy pomylić się przy podstawianiu podnośnika zaledwie o centymetry. Naprawa wgniecionego progu to nawet kilka tysięcy złotych kosztów, a pozostawienie uszkodzonej blachy sprawi, że z defektu kosmetycznego zrobi się poważny problem — uszkodzona blacha może w tym miejscu zacząć rdzewieć.
Korozja progów często zaczyna się od uszkodzeń blachy przy okazji niefachowej wymiany kół.
my1px / Shutterstock
Niestety, mechanikom zdarza się też przy montażu opon zniszczyć felgi — warto je dokładnie obejrzeć, najlepiej przed i po wizycie w serwisie.
Co robić?
Tu liczy się czas! Zgłaszanie usterek po wyjechaniu z serwisu, choćby na drugi dzień, z reguły nie ma sensu — auto należy obejrzeć przy odbiorze z serwisu; jeśli widać jakiekolwiek uszkodzenia, należy spisać protokół — szanujące się warsztaty mają ubezpieczenie OC, które powinno pokryć poważniejsze szkody. Przed przyjęciem oferty typu "tu jest 500 zł na naprawę i zapominamy o sprawie", lepiej sprawdzić u niezależnego fachowca rzeczywisty koszt naprawy uszkodzeń.