Ile można zaoszczędzić dzięki start-stop? To chyba już czas żeby przestać nienawidzić ten system

Jeszcze kilkanaście lat temu automatyczne wyłączanie silnika podczas postoju było rozwiązaniem spotykanym głównie w samochodach hybrydowych. Dziś system start-stop znajdziemy praktycznie w każdym nowym aucie, niezależnie od segmentu czy rodzaju napędu. Mimo powszechności tego rozwiązania kierowcy nadal zadają sobie dwa podstawowe pytania: czy start-stop rzeczywiście pozwala oszczędzać paliwo i czy nie skraca żywotności silnika?

Korzyści są realne, bowiem silnik spalinowy zużywa paliwo nawet wtedy, gdy samochód stoi w miejscu, a to sprawia, że spala je na marne, nie dając w zasadzie nic poza grzaniem, ładowaniem i klimatyzacją.

Badania Society of Automotive Engineers wykazały, że w zależności od warunków ruchu system start-stop może zmniejszyć zużycie paliwa od około 7 proc. do nawet ponad 26 proc. w skrajnie miejskich scenariuszach, gdzie liczba zatrzymań jest bardzo duża. Z kolei niemiecki ADAC wskazuje, że w typowej eksploatacji miejskiej oszczędności mogą sięgać około 15 proc.

W codziennym użytkowaniu kierowcy najczęściej odnotowują spadek zużycia paliwa o 3-10 proc. Wszystko zależy od długości postojów, natężenia ruchu, rodzaju silnika oraz stylu jazdy, ale nie da się ukryć, że system ten spełnia swoje zadanie i po prostu ogranicza zużycie paliwa w momentach, gdy nie ma potrzeby, by silnik pracował. Im częściej samochód zatrzymuje się w korkach i na skrzyżowaniach, tym większe korzyści.

W praktyce oznacza to, że auto spalające w mieście 8 l/100 km może w skali roku zużyć kilkadziesiąt litrów paliwa mniej, zatem dla osób regularnie poruszających się po dużych miastach przekłada się to na całkiem odczuwalne oszczędności. Warto jednak pamiętać, że na trasach szybkiego ruchu czy autostradach zyski będą minimalne, ponieważ silnik rzadko ma okazję się wyłączyć.

Pozostaje jeszcze ważne pytanie: czy system start-stop wpływa negatywnie na żywotność silnika i osprzętu? Wielu kierowców pamięta czasy starszych samochodów, w których każdy rozruch oznaczał dodatkowe obciążenie dla podzespołów auta, ale tutaj jest inaczej.

Współczesne konstrukcje są projektowane z uwzględnieniem działania systemu start-stop. Dotyczy to nie tylko samego silnika, ale również rozrusznika, instalacji elektrycznej i układu zarządzania energią. Dodatkowo system nie działa bezwarunkowo i komputer sterujący stale monitoruje temperaturę silnika, stan akumulatora, zapotrzebowanie na energię czy pracę klimatyzacji. Jeśli warunki nie są odpowiednie, silnik po prostu nie zostanie wyłączony.

W dodatku start-stop działa, gdy silnik osiągnie już temperaturę roboczą, dzięki czemu olej pracuje w optymalnych warunkach i zawsze pozostaje na elementach jednostki napędowej, dzięki czemu krótkie jej wyłączenie podczas postoju nie powoduje nagłego zaniku smarowania ani zwiększonego zużycia mechanicznego. Nie ma więc dowodów na to, że prawidłowo działający system start-stop skraca żywotność współczesnych silników.

Z tego powodu porównywanie nowoczesnych samochodów wyposażonych w start-stop do aut sprzed 20 czy 30 lat nie ma większego sensu, ponieważ dzisiejsze konstrukcje są przygotowane do wykonywania znacznie większej liczby cykli rozruchowych. Samochody z tym systemem otrzymują wzmocnione rozruszniki, bardziej wytrzymałe układy elektryczne oraz specjalne akumulatory AGM lub EFB, które lepiej radzą sobie z częstym ładowaniem i rozładowywaniem.

W części modeli stosowane są także układy miękkiej hybrydy, gdzie za ponowne uruchamianie silnika odpowiada rozrusznik zintegrowany z alternatorem. Takie rozwiązanie działa szybciej i płynniej niż klasyczny rozrusznik, poprawiając komfort użytkowania.

Układy nowoczesnego samochodu są więc przygotowane na częstsze rozruchy, zatem sam system nie powinien przysparzać problemów podczas eksploatacji i zużywać się podobnie, jak układy w samochodach bez systemu lub tylko nieco szybciej. Niestety, takie akumulatory i rozruszniki są po prostu droższe niż klasyczne, więc jeśli już odmówią posłuszeństwa, to właściciel auta musi się liczyć z wyższymi kosztami naprawy niż w standardowym aucie.

W starszych samochodach, gdy wprowadzano system start-stop zdarzały się nieprzemyślane konstrukcje, które wpływały na żywotność m.in. turbosprężarki. Jednak po dużej krytyce i licznych skargach użytkowników, inżynierowie poprawili ten system na tyle, że dziś nie trzeba się obawiać takiego negatywnego wpływu na podzespoły silnika.

Wielu kierowców mimo korzyści finansowych i tak dezaktywuje system zaraz po uruchomieniu samochodu. Najczęściej nie wynika to jednak z troski o silnik, lecz z powodu komfortu. Start-stop często irytuje swoim działaniem z powodu wibracji od uruchamianego auta. Dodatkowo, nie ma przesłanek wskazujących, że prawidłowo działający system start-stop skraca żywotność współczesnego silnika. Samochody wyposażone w tę technologię są projektowane specjalnie z myślą o częstych rozruchach, a elektronika uruchamia funkcję tylko wtedy, gdy warunki są odpowiednie.