Kilkunastostopniowy mróz to dla przeciętnego współczesnego samochodu warunki wręcz graniczne: jeszcze jedzie, jeszcze można na nim polegać, ale wystarczy spadek temperatury jeszcze o parę stopni i albo nie chce odpalić, albo odpala i nagle odmawia posłuszeństwa w trasie. Jechał i nie jedzie. Albo najpierw pojawia się szarpanie silnika narastające wraz z dodawaniem gazu, albo po prostu silnik nagle się wyłącza – jeszcze jedziesz kilkaset metrów rozpędem i stajesz. Co mogło pójść nie tak?
Przeczytaj także: Masz diesla? W takie mrozy zatankuj do pełna lub użyj preparatu
"Zamarznięte" paliwo zatrzymuje setki samochodów. To nie żarty, taka jest rzeczywistość
Każdy, kto w ciagu ostatnich kilku dni wyjeżdżał samochodem za miasto, mógł się przekonać, że to nie teoria, tylko fakty: natężenie alertów w nawigacjach ostrzegających o "obiekcie przed tobą" była absolutnie wyjątkowa. Te obiekty to zepsute samochody. Oczywiście, powody mogą być różne, ale oceniam, że w ponad 90 proc. przypadków usterki przytrafiły się użytkownikom samochodów z silnikiem Diesla.
Powód awarii jest prosty: "skrzepnięte" paliwo dieslowskie. Jeśli ktoś nie wierzy, jak to działa, to proponuję prosty eksperyment, który każdy może wykonać w domu. I jednocześnie zaproponuję rozwiązanie tego problemu – aby na przyszłość nie mógł wystąpić.
Diesel bronią się, podgrzewając paliwo. Do czasu
Wbrew pozorom problemy z paliwem nie zawsze oznaczają kłopot z rozruchem samochodu. Bardzo wiele samochodów wyposażonych silniki Diesla ma filtr paliwa z podgrzewaczem. Ten podgrzewacz potrafi dość szybko podgrzać paliwo na tyle, że parafina, która wytrąciła się z paliwa i blokuje filtr, rozpuszcza się, a paliwo znów nadaje się do użytku. Więc silnik bardzo często daje się uruchomić, co nie znaczy jednak, że przy 20-stopniowym mrozie dojedziemy na miejsce. A oto, dlaczego.
Sprawdź sam, co się dzieje z olejem napędowym w mróz
Prosty eksperyment polega na tym, aby do butelki ze szczelną nakrętką nalać oleju napędowego – niech to będzie zimowy olej napędowy, taki, jaki kupujemy na stacji w środku zimy. Nakrętka powinna być szczelna dlatego, że diesel śmierdzi, a będziemy tę butelkę wkładać do domowej lodówki, do zamrażalnika. Typowy zamrażalnik domowej lodówki schładza swoją zawartość do około 20 st. C na minusie, niektóre lodówki osiągają -25 st. C. W każdym przypadku jest to temperatura, jakiej ostatnio doświadczaliśmy w związku z falą mrozów.
Wkładamy butelkę do zamrażarki wieczorem i wyciągamy rano. A oto, co się może wydarzyć:
- Bardzo dobre paliwo premium z odpowiednią ilością środka zapobiegającego wytrącaniu się parafiny wyraźnie zmętnieje, ale pozostanie w miarę płynne. Wielu dystrybutorów paliw, choć nie wszyscy i nie zawsze, przed spodziewaną falą mrozów uszlachetnia paliwo, z góry dostosowując je do spodziewanych warunków.
- Zwykłe paliwo zimowe w temperaturze poniżej 20 st. C może mieć formę ledwo przelewającego się "gluta".
- Jeśli paliwo pod wpływem niskiej temperatury stanie się ciałem stałym podobnym do ciemnego "masła", to wciąż jest to zjawisko naturalne. Co najważniejsze: żaden samochód nie obroni się przed paliwem tak bardzo niedostosowanym do warunków.
Jakby ktoś chciał, to polecam zatankować kilka próbek paliwa na różnych stacjach – przekonacie się, że niby to samo paliwo pochodzące z różnych źródeł zachowuje się na mrozie nieco inaczej – lepiej lub gorzej.
Zamarzający diesel: czy grzałka w filtrze paliwa uratuje nas przed awarią?
Może tak, a może nie. Rzecz w tym, że nieodpowiednio zabezpieczony przed mrozem olej napędowy osiąga taką konsystencję, że może zatkać nie tylko filtr paliwa, lecz także zablokować przewody paliwowe – a te, jak łatwo się domyślić, nie są w żaden sposób podgrzewane. I nawet jeśli do zbiornika paliwa w samochodzie wraca zawsze z silnika nieco paliwa, które ma nieco podwyższoną temperaturę, to i tak nie gwarantuje to, że paliwo zachowa płynność.
Warto wiedzieć: zgodnie z prawem temperatura blokowania filtra paliwa przez zimowy olej napędowy to minus 20 st. C. Sprzedawcy paliw są zobowiązani do zapewnienia odpowiedniej płynności paliwa do minus 20 st. C – i nie więcej. W praktyce olej napędowy, który "na styk" spełnia wymagania polskiej normy, może unieruchomić wiele samochodów już przy kilkunastostopniowym mrozie.
Poznaj kontekst z AI
Co gorsza, gdy samochód już się zatrzyma z powodu zablokowania układu paliwowego, nie pomoże ani pożyczanie prądu, ani próba odpalenia samochodu na pych, ani interwencja pomocy drogowej. Jedyne, co można zrobić, to przewieźć samochód w ciepłe miejsce – najpóźniej po paru godzinach paliwo nabierze odpowiednich właściwości i silnik – o ile nic się nie zepsuło z powodu zablokowania układu paliwowego – da się uruchomić.
Co zrobić, by olej napędowy nie "zamarzł"?
Jedyne, co można zrobić, a jednocześnie jest to banalnie prosta czynność, to dodanie do paliwa tzw. depresatora – czyli substancji, która obniża temperaturę, w której z oleju napędowego wytrąca się parafina blokująca układ paliwowy. Takie dodatki miewają różne nazwy, np. "zimowy dodatek do ON", "antyżel"; można je kupić w postaci jednorazowych dawek – na jeden bak paliwa, albo większych butelek "zimowego koncentratu do diesla". Dawka na jeden bak kosztuje kilkanaście zł, większa butelka koncentratu na 1000 l paliwa to wydatek rzędu 65 zł. Uwaga: wielu cwaniaków sprzedaje obecnie np. na Allegro pojedyncze dawki takich preparatów po 150 zł – nie kupujcie, one są warte 10 razy mniej!
Ważne: dodanie "antyżelu" do baku w chwili, gdy paliwo blokuje układ paliwowy, nie pomoże – a w każdym razie nie od razu. Taki dodatek zadziała tylko wtedy, gdy zostanie zaaplikowany do paliwa, które nie zaczęło jeszcze mętnieć. Gdy samochód jest już "zablokowany", pomoże tylko ogrzanie go. Na szczęście olej napędowy, inaczej niż AdBlue, po ogrzaniu całkowicie odzyskuje swoje pierwotne właściwości.
Czy zamarznięte AdBlue może unieruchomić samochód z silnikiem Diesla?
Układy dozujące AdBlue w silnikach Diesla są źródłem wielu problemów serwisowych i dużych nieraz wydatków, zazwyczaj jednak ani zamarznięcie płynu (zamarza już przy minus 11°C), ani nawet usterka układu nie zatrzymuje auta – nie od razu. Jako że silnikowi sprawne działanie układu dozującego AdBlue nie jest do niczego potrzebne (a jedyną funkcją tego płynu jest obniżenie emisji substancji toksycznych), układy są zaprojektowane tak, że w razie usterki kierowca jest informowany o problemie i samochód wzywa go do serwisu – ale jedzie. Jednocześnie zaczyna się odliczanie: auto informuje kierowcę, ile kilometrów zostało do momentu, gdy uruchomienie silnika nie będzie już możliwe. Nigdy jednak nie powinno być tak, że awaria AdBlue albo wyczerpanie płynu sprawi, że silnik zgaśnie.
Układy AdBlue mają grzałki, niestety AdBlue nie wraca całkowicie do pierwotnej postaci – na ściankach układu mającego układ z płynem pozostają kryształki mocznika, które z czasem psują układ.
To "psuje" silniki Diesla w czasie mrozu. Zrób jedną rzecz przed kolejną falą mrozu
To, co przy silnym mrozie zatrzymuje auta z silnikiem Diesla, to zazwyczaj paliwo. Gdy mróz zelżeje, warto dolać do baku dawkę zimowego uszlachetniacza – gdy mróz wróci, nie będzie problemów. A warto wiedzieć, że zablokowanie układu paliwowego podczas jazdy nie musi, ale może mieć poważne konsekwencje – w tym uszkodzenie pompy wysokiego ciśnienia oraz wtryskiwaczy paliwa. Wtedy koszty naprawy idą w tysiące.
